Alert za alertem w sprawie wody. Czy naprawdę jest aż tak źle? Szef sanepidu wyjaśnia

W ostatnich tygodniach niemal co chwilę pojawiają się komunikaty dotyczące jakości wody. Raz mowa o warunkowej przydatności, innym razem o całkowitym zakazie spożycia. Czy to znaczy, że z wodą dzieje się coś niedobrego? Michał Ostrowski, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gostyniu, tłumaczy, że sprawa nie jest aż tak prosta.

Najpierw liczby. Od momentu wejścia w życie nowych przepisów sanepid wydał w powiecie gostyńskim 29 komunikatów dotyczących jakości wody i jej przydatności do spożycia. Dla porównania w całym 2025 roku takich komunikatów były zaledwie trzy. Szef  gostyńskiego sanepidu zastrzega jednak,  że nie można tych liczb porównywać wprost.

- Bezpośrednie porównanie tych danych nie jest miarodajne ze względu na zmianę zasad informowania o jakości wody - wyjaśnia Michał Ostrowski z PSSE w Gostyniu.

Wcześniej mieszkańcy byli informowani o jakości wody także w inny sposób. Teraz częściej pojawiają się oficjalne komunikaty, dlatego może się wydawać, że problemów jest dużo więcej. Od 24 czerwca 2026 roku obowiązują nowe przepisy dotyczące jakości wody. Dokładniej określają, co trzeba badać, jak często pobierać próbki i jak oceniać wyniki. Większą uwagę zwraca się też na ryzyko dla zdrowia mieszkańców.  Nie oznacza to jednak, że wszystko, co kiedyś było dopuszczalne, dziś nagle jest zabronione.

- Nie wszystkie wartości parametryczne zostały zmienione - zaznacza Michał Ostrowski.

Część zasad po prostu doprecyzowano, a niektóre nowe wymagania będą wprowadzane stopniowo. Przykładowo niższe dopuszczalne wartości dla ołowiu i chromu mają zostać osiągnięte najpóźniej do 12 stycznia 2036 roku.

Czy teraz bada się wodę częściej?

Nie wszędzie. Sanepid wyjaśnia, że harmonogram badań na 2026 rok został ustalony jeszcze w 2025 roku. Jeśli jednak w którymś miejscu pojawi się problem, wtedy pobierane są dodatkowe próbki. Kontrola może też objąć dodatkowe miejsca, szczególnie końcówki sieci wodociągowej albo miejsca, gdzie woda może dłużej stać.

- Pozwala to ustalić, czy problem dotyczy całej strefy zaopatrzenia, czy tylko jej części - tłumaczy inspektor.

Więcej komunikatów nie znaczy od razu, że woda jest gorsza

To jeden z najważniejszych punktów całej odpowiedzi sanepidu.

- Na podstawie samej liczby wydanych komunikatów nie można jednoznacznie stwierdzić, że w 2026 roku nastąpiło pogorszenie jakości wody na terenie powiatu gostyńskiego - podkreśla Michał Ostrowski. 

Problemy mogą pojawić się z różnych powodów. Czasem winna jest awaria, czasem remont, zużyta instalacja albo chwilowy problem z uzdatnianiem wody.

- Nie należy również oceniać jakości całego wodociągu wyłącznie na podstawie pojedynczego komunikatu - zaznacza inspektor.

Jeden zły wynik może wystarczyć

Sanepid nie zawsze musi czekać na kolejne badanie.

- Nieprawidłowy wynik badania może być wystarczającą podstawą do podjęcia działań przez Państwową Inspekcję Sanitarną - wyjaśnia Michał Ostrowski. 

Jeśli wynik może oznaczać zagrożenie dla zdrowia, komunikat pojawi się od razu. Kolejne próbki służą później temu, by sprawdzić, jak duży jest problem i czy został już usunięty.

Bakterie coli to nie to samo co E. coli

To też ważne rozróżnienie. Najczęściej wykrywane są bakterie grupy coli oraz podwyższona liczba innych mikroorganizmów. 

- Bakterie grupy coli są parametrem wskaźnikowym. Ich wykrycie nie jest równoznaczne z potwierdzeniem obecności bakterii chorobotwórczych - tłumaczy Michał Ostrowski. Odpowiedzi na pytania w sprawie…

Poważniejsza sytuacja jest wtedy, gdy w wodzie pojawi się E. coli albo enterokoki jelitowe. Wtedy potrzebna jest szybka reakcja, bo może to oznaczać zagrożenie dla zdrowia. 

Dlaczego raz wodę można pić, a innym razem nie?

Wszystko zależy od tego, co dokładnie wykryto i w jakiej ilości. Jeśli przekroczony jest parametr, który nie musi oznaczać bezpośredniego zagrożenia, sanepid może dopuścić wodę warunkowo. Jeśli jednak pojawia się poważniejsze zanieczyszczenie mikrobiologiczne, woda może zostać uznana za niezdatną do spożycia.

- Każdy przypadek rozpatrywany jest indywidualnie - podkreśla Michał Ostrowski z PSSE w Gostyniu. 

Najprościej więc... Komunikatów jest dziś dużo więcej, ale nie oznacza to automatycznie, że woda w całym powiecie stała się gorsza. Zmieniły się przepisy, sposób badania i przede wszystkim sposób informowania mieszkańców. A jeśli pojawia się niepokojący wynik, sanepid reaguje szybciej i nie zawsze czeka na kolejną próbkę.

::addons{"type":"alert"}

::news{"type":"see-also","item":"100191"}

::news{"type":"see-also","item":"100143"}

::news{"type":"see-also","item":"100146"}