Tegoroczna zima trwała wyjątkowo długo, więc pierwsze ciepłe przebłyski słońca zachęciły do tego, aby z garażu wyprowadzić nasze motocykle, skutery i quady. Z uśmiechem na ustach patrzymy na pojazdy, które w słoneczne dni zapewniają nam dużo frajdy i radości, a nierzadko służą jako środek transportu do pracy czy szkoły.

Spoglądając na maszyny pokryte jeszcze delikatną warstwą kurzu, nieodpalane przez kilka miesięcy, zastanawiamy się, czy uda nam się uruchomić silnik za pierwszym razem. Wkładamy kluczyk do stacyjki, przekręcamy, później ssanie i przycisk RUN. Wciskamy starter i czekamy aż nasza „zabawka” powróci do życia. Miło robi się na sercu, kiedy udaje się uruchomić „piecyk” za dotknięciem palca. Czasami zdarza się jednak, że zajmuje to nieco więcej czasu i kosztuje nas odrobinę cierpliwości. Potem pora na czyszczenie i mycie. Kiedy czynności pielęgnacyjne dobiegną końca i jesteśmy już po długo oczekiwanej i pełnej świeżej adrenaliny przejażdżce, a pierwsze emocje już opadną, pora zastanowić się nad stanem technicznym naszego pojazdu, czyli tzw. serwisem wiosennym.

Na tym etapie zawsze pojawia się dylemat, czy zaoszczędzić kilka groszy, zakupując olej z filtrem w promocji przez internet i wymienić go samemu w garażu, czy udać się do wyspecjalizowanego warsztatu, aby naszym jednośladem lub quadem zajęli się fachowcy. Najczęściej wybieramy pierwszą opcję, ale jest ona oszczędna tylko pozornie i na tym kończy się nasz pozimowy serwis motocykla. Nowy olej z filtrem to jednak tylko jedna z bardzo wielu rzeczy mających wpływ na prawidłową pracę silnika. W kilku zdaniach przedstawimy, jak powinno wyglądać prawidłowe i pełne przygotowanie pojazdu po zimie do nowego sezonu, które zagwarantuje nam oddanie maszyny do serwisu w ręce profesjonalnych mechaników. Zwrócimy też uwagę na kilka istotnych informacji związanych z zakupem części i akcesoriów, bo jak wiemy, z początkiem sezonu wybieramy także dla siebie kilka koniecznych i przydatnych rzeczy, takich jak odzież czy kask.

Sercem naszego motocykla, skutera czy quada jest silnik. Z racji wykorzystanych do jego budowy surowców takich jak stal czy aluminium występuje podczas jego działania tarcie, które niwelujemy olejem silnikowym. Jego właściwy wybór powinien opierać się nie tylko na wskazaniach instrukcji obsługi pojazdu, ale przede wszystkim na aktualnym stanie silnika. W tej kwestii bardzo pomocni będą mechanicy w serwisie, którzy doradzą, jaką markę oraz typ oleju należy zastosować w naszym pojeździe, aby ten pracował tak jak należy. Nierzadko wybór oleju uwarunkowany jest głównie ceną a nie jego właściwościami. Coraz częściej w branży motocyklowej słyszy się o nieuczciwych sprzedawcach internetowych, którzy za przysłowiowe pół ceny oferują produkty niepełnowartościowe lub całkowicie inne niż te, za które płacimy. Kupując w serwisie mamy gwarancję, że oferowany nam towar jest faktycznie tym pożądanym przez nas, tym bardziej że widzimy produkt i omija nas przykra niespodzianka po otwarciu przesyłki. Wymiany powinniśmy dokonać co sezon lub co 10 000 km, chyba że producent pojazdu zaleca inaczej, a zużyty olej poddać utylizacji, co w przypadku wizyty w serwisie nie nastręcza nam problemów.

Gdy kwestie smarne mamy już za sobą, powinniśmy zajrzeć głębiej. Aby nasz silnik pracował w 100 %, należałoby zwrócić uwagę na system jego zasilania. Tutaj kłaniają się nam zawory (oczywiście tylko w silnikach 4-suwowych) oraz gaźniki lub wtryski doprowadzające paliwo do tłoków. Prawidłowa praca głowicy, a co się z tym wiąże utrzymanie luzów zaworowych w odpowiednich limitach, pozwala znacznie wydłużyć żywotność naszego „piecyka”. Regulacja powinna się odbywać w przedziale pomiędzy 15 a 20 tys. km od ostatniej regulacji, dlatego dobrze jest sprawdzić licznik, by stwierdzić, czy to nie czas na odwiedzenie serwisu.

Drugą sprawą są gaźniki lub wtryski. Utrzymanie tych pierwszych w czystości, ich odpowiednia regulacja i zestrojenie pozwala m.in. zaoszczędzić paliwo poprzez zapewnienie silnikowi odpowiedniej jego dawki, a także zoptymalizować jego pracę. Czyszczenie powinno odbywać się nie rzadziej niż co 2 lata, a synchronizacja uwarunkowana jest ilością przebytych kilometrów rocznie. W motocyklach bardziej zaawansowanych technologicznie wyposażonych we wtrysk paliwa, synchronizacja wtrysków powinna odbywać się podobnie jak w przypadku „gaźnikowców”. Ich silnik również się zużywa, a wielu posiadaczy tzw. „wtryskówek” nie wie o możliwości takiej regulacji w pojeździe, która poprawi pracę silnika. Podobnie jest z diagnostyką komputerową wszystkich systemów. Dobrze wyposażony serwis posiada odpowiednie narzędzia, za pomocą których można przeprowadzić niezbędne regulacje, a wizyta kontrolna i osłuchanie pracy silnika przez doświadczonego mechanika pozwoli stwierdzić, czy taki zabieg jest konieczny dla prawidłowej pracy naszej maszyny.

Kolejną ważną rzeczą ściśle powiązaną z naszym systemem paliwowym są świece zapłonowe, filtr powietrza oraz paliwa. W przypadku świec standardowych ich wymiany powinniśmy dokonać co 10 do 15 tys. km, natomiast świec irydowych, które podbijają rynek swoją innowacyjnością, co 30 – 40 tys. km. Aby poznać zalety tych drugich, zachęcamy do wizyty w najbliższym serwisie, w którym to serwisanci na pewno przedstawią nam korzyści ich zakupu i wymiany. Kontrola filtrów i stanu ich zanieczyszczenia przez fachowca, podobnie jak kontrola stanu świec, jest niezbędna dla prawidłowego utrzymania silnika w czystości i zapewnienie mu bezawaryjności.

Gdy nasz silnik i system jego zasilania mamy pod kontrolą, pozostają nam jeszcze dwie ważne kwestie - przeniesienie napędu i hamowanie. W zależności czy nasz pojazd napędzany jest łańcuchem, pasem czy wałem, inspekcja każdej z tych części jest sprawą bardzo istotną. W przypadku łańcucha, jeżeli nie został wyczyszczony przed zimą i odpowiednio zakonserwowany, należałoby to niezwłocznie zrobić. Oferowane współcześnie zestawy napędowe wyposażone w system O lub X-ringowy wymagają odpowiedniej obsługi i środków. Utrzymanie odpowiedniego naciągu w przypadku łańcucha lub pasa oraz smarowanie pozwalają skutecznie wydłużyć żywotność tych części, natomiast kontrola szczelności oraz smarowania wału kardana zapewni nam jego długą i bezawaryjną pracę. W kwestii hamowania należy zwrócić uwagę na stan opon, klocków hamulcowych oraz płynu. Te pierwsze zapewnią nam bezpieczne przemieszczanie się po drogach - w końcu opony to jedyny punkt, który łączy nasz pojazd z asfaltem, a ocena i odpowiedni dobór klocków hamulcowych i systematyczna kontrola płynu oraz stanu przewodów hamulcowych warunkuje zatrzymanie pojazdu na czas. Płyn powinniśmy zmieniać nie rzadziej niż co 2 lata z racji jego przegrzewania się w motocyklach, a sprawdzenie kondycji przewodów hamulcowych, które w 90 % przypadków są gumowe i dość szybko ulegają zużyciu, pozwoli zapewnić nam odpowiednią kontrolę nad hamulcami.

Jak widać serwis naszego motocykla nie opiera się tylko na wymianie oleju po zimie. Istnieje szereg czynności, które sprawią, że naszym jednośladem bądź quadem będziemy mogli przemieszczać się pewnie i bezpiecznie. Wizyta w profesjonalnym serwisie jest wręcz wskazana, zwłaszcza gdy przez dłuższy czas nie robiliśmy nic z rzeczy przedstawionych wcześniej lub dopiero co zakupiliśmy pojazd i tak naprawdę nie wiemy, w jakim stanie technicznym jest i co dokładnie poprzedni właściciel z nim robił. Doświadczeni mechanicy bardzo szybko i sprawnie potrafią ocenić stan faktyczny naszego pojazdu, zwrócić uwagę na usterki lub części wymagające szybkiej i koniecznej wymiany, doradzić w zakresie zakupu podzespołów i akcesoriów do naszego pojazdu a przy wykorzystaniu swojej fachowej wiedzy, doświadczenia oraz specjalistycznych narzędzi przeprowadzić serwis sprawnie i kompleksowo. Tym bardziej że w większości przypadków są to pasjonaci i każdy motocykl traktują z należytym szacunkiem tak jak własne dwa lub cztery kółka. Kolejnym plusem oddania naszego pojazdu do profesjonalnego warsztatu jest fakt otrzymania rachunku, a co się z tym wiąże gwarancji, że w przypadku np. wad fabrycznych zakupionych części otrzymamy niezbędną pomoc przy ich wymianie lub zwrocie. Udokumentowany serwis podnosi też wartość naszego pojazdu, jeżeli w przyszłości zechcemy go „wymienić na lepszy model”.

Na koniec jeszcze kilka słów dla osób zaczynających przygodę z motocyklami i quadami. Kiedy już zakupiliście swoje wymarzone 2 lub 4 kółka i zadbaliście lub planujecie zadbać o stosowny serwis i przygotowanie waszego pojazdu do nowo rozpoczynającego się sezonu, pamiętajcie również o was samych. Jeżeli osobnik, który sprzedawał wam motocykl, obdarował was rewelacyjnym używanym kaskiem bądź kurtką, twierdząc, że są dla was idealne, odstawcie je na półkę w garażu jako trofeum. Kask jest jak bielizna czy szczoteczka do zębów – bardzo osobisty i przeznaczony tylko dla was, a jego odpowiedni dobór zapewni wam komfort i bezpieczeństwo podróżowania.

Wszystkim motocyklistom życzymy udanego, nowo otwartego sezonu 2013, tysięcy przemierzonych kilometrów na waszych maszynach, wielu odwiedzonych zlotów oraz by słoneczne i ciepłe dni trwały w tym roku jak najdłużej.

Krzysztof Eitner